Kan Grupları Kime Kan Verir; Kimden Kan Alır ?

Bu soruya cevap vermek kolay. X kan gurubu Y kan gurubuna kan verir şeklinde bir tablo yapılabilir. Bu kan gurubu tablosunu ezberleyebiliriz. Ancak ezberimiz bazen şaşabilir. Çünkü 8 faklı kan vardır ve bunların isimleri birbirine çok benzer.

Yine de ezber yapmak isteyenler için bir tablo oluşturacağım. Konuyu öğrenmek isteyenler tabloyu geçip okumaya devam etsinler.

Kanın İsimlendirmesi

Kan iki faktöre göre isimlendirilir. ABO ve Rh;

ABO İsimlendirmesi

Kan, alyuvarların zarında bulundurduğu protein türüne göre çeşitlenir. Bu proteinlere aglütinojen denir. İki çeşit aglütinojen vardır. A ve B;  Kanın içerisinde oksijeni taşıyan alyuvarların zarında hangi aglütinojen veya aglütinojenler varsa ki ikisi de olabilir veya hiç biri de olmayabilir; kan, bu unsura göre çeşitlenir ve adlandırılır. Bu adlandırmaya ABO isimlendirme sisyemi denir.

Örnek 0’ın alıcıları A, B ve AB’dir. Ve vericileri sadece 0’dır.

ABO’da mantık şudur; Vericide, alıcının kanında olmayan bir aglütinojen varsa verici söz konusu alıcıya kan veremez.

Örnek, AB, B’ye veremez. Çünkü AB’de B’ye yabancı olarak Aaglütinojeni de vardır.  Ama B AB’ye verebilir. Çünkü B’de AB’ye yabancı bir aglütinojen yoktur.

Grup Genotip
A AA veya AO
B B veya BO
AB AB
O OO

Kandaki Rh Faktörü

Buna ilaveten ve bu gruplandırmadan bağımsız olarak kanda bir de Rh (Rhesus) faktörü mevcuttur. Rh denen faktör kanda var ise Rh+ yok ise Rh- olarak ifade edilir. Rh isimlendirmesi, ABO isimlendirmesinden bağımsızdır. Bu iki isimlendirme şekli birleştirilince, oluşan kombinasyonun sonucu olarak 8 farklı kan grubu ortaya çıkar.

Rh faktöründe de mantık şudur; Rh-, Rh- ve Rh+’ya verebilir ve Rh- sadece Rh-‘den alır. Rh+ ise sadece Rh+’ya verir. Bunun yanında Rh+ hem Rh+’dan hem de Rh-‘den alır.

Hamilelikte Rh Uyuşmazlığı

Anne Rh- iken bebek Rh+ ise Rh kan uyuşmazlığı denen durum ortaya çıkar. Bu durumda bebeğin Rh+ kanı, Rh- olan anneye geçince, annenin bağışıklık sistemi Rh+ faktörü ile şavaşmak için antikor üretir ve bebeğin kanını parçalar.

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>