Kara Perşembe (1929 Krizi)

I.Dünya Savaşı sonrası dünya üzerindeki etkisini artıran Amerika, Dünya Ekonomisini etkileyen temel taş halini almıştır. Savaş sonrasında liberalleşme çabası içinde olan Amerika,büyük elektronik şirketleri kurmuştur.

Radyo başta olmak üzere birçok elektronik alet üretimine başlayan Amerikan şirketleri satış konusunda patlama yaşadılar. Üretilen radyolar ve elektronik aletler halk tarafından büyük ilgiyle karşılandı. Radyo şirketi başta olmak üzere şirketler büyüdü ve yatırımcıların ilgi odağı oldu. Bunun akabinde şirketler üretimi maximum seviyeye çıkardı..

Ne yazık ki ikinci etapta üretilen ürünler ilgi görmedi. Halk evine aldığı elektronik cihazları yeterli buldu. Şirketlerin tüm reklam çabaları karşılıksız kaldı. Satış yapamayan şirketler ilk etapta küçülmeye giderek birçok işçi çıkardı. Radyo şirketinin kredi borcunu banka talep etti. Halk yatırımlarını radyo şirketi ve diğer şirketlerden çekti. Kaosa sürüklenen şirketler dayanamadı ve sonunda iflas bayrağını çekti.

Şirketlerin iflas etmesi ekonomiyi çok büyük oranda sarstı çünkü piyasada rekabet yoktu. Örneğin radyo şirketinden sadece bir tane vardı. Onun batması onbinlerce insanın işsiz kalması, ekonominin sarsılması demekti.

Halk krizin faturasını tecrübesiz başkan Hoover ve hükümetine çıkardı. Şirketler tamamen serbest piyasa mantalitesiyle kurulduğu için devlet hiçbir şeye karışmıyordu. Böylelikle bunun yanlış bir düşünce olduğu ortaya konmuş oldu.

Ve 24 Ekim 1929 Perşembe günü Amerikan borsası çöktü. Bu gün aynı zamanda Kara Perşembe olarak adlandırılır. Dünya tarihinin en büyük ekonomik krizi olarak bilinir.

Krizin Türkiye’ye Etkileri:

Türkiye kriz sonucu liberal ekonomiden çok devletçi bir anlayışa yöneldi. Liberal şirketlerinde devlet kontrolünde olması gerektiği anlaşıldı. I. Beş yıllık kalkınma planı hazırlandı. Türkiye bu krizden en az hasarla çıkmayı başardı.

 

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

1 Yorum Yapıldı

  1. Taner

    3 Kasım 2016 at 13:11

    Radyo ya mı bağladin yanlis bu yazılar